Ὁ Κνήμων ὁ Δύσκολος ἐν τῷ Γυμνασίῳ

Ἦν ποτε ἐν ταῖς Ἀθήναις ἀνὴρ Κνήμων ὀνόματιnomine (δοτ. ἑν. οὐδ.) — dativus respectus, indicat nomen, ὃν πάντες οἱ πολῖται Δύσκολον ἐκάλουνvocabant (παρατ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' πλ.) — a verbo 'καλέω', cum duplici accusativo. Οὗτος γὰρ μισάνθρωποςhominum osor (ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — compositum ex 'μισέω' et 'ἄνθρωπος' ἦν καὶ οὐδένα τῶν ἀνθρώπων ἐφίλει, ἀλλ' ἀεὶ μόνος ἐν τῷ ἀγρῷ διῆγενvitam degebat (παρατ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — a verbo 'διάγω', vitam agere significat, οὐδενὶ διαλεγόμενοςcolloquens (μτχ. ἐνεστ. μέσ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — a verbo 'διαλέγομαι', cum dativo.

Ἡμέρᾳ δέ τινι ἀνάγκηnecesse erat (ὀνομ. ἑν. θηλ.) — cum infinitivo, necessitatem exprimit αὐτὸν εἰς τὸ γυμνάσιον ἐλθεῖν, ἵνα τὸν υἱὸν ζητήσῃquaereret (ἀορ. ὑποτ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — in propositione finali post 'ἵνα'. Ἐκεῖ γὰρ οἱ νεανίαι ἐγυμνάζοντοexercebantur (παρατ. ὁριστ. μέσ. γ' πλ.) — a verbo 'γυμνάζω', corpus exercere καὶ διελέγοντο περὶ πολλῶν πραγμάτων. Ὁ δὲ Κνήμων, ἰδὼν τὸ πλῆθος τῶν ἀνθρώπων, ἤχθετοmoleste ferebat (παρατ. ὁριστ. μέσ. γ' ἑν.) — a verbo 'ἄχθομαι', aegre ferre σφόδραvehementer (ἐπίρρ.) — adverbium intensitatis καὶ ἔλεγεν·

«Ὦ Ζεῦ, διὰ τί τοσοῦτοιtot, tam multi (ἀντων. δεικτ. ὀνομ. πληθ. ἀρσ.) — indicat magnam quantitatem hominum ἄνθρωποι συνέρχονταιconveniunt (ἐνεστ. ὁριστ. μέσ. γ' πληθ.) — verbum compositum ex 'σύν' et 'ἔρχομαι'; Βούλομαιvolo, cupio (ἐνεστ. ὁριστ. μέσ. α' ἑν.) — exprimit desiderium loquentis μόνοςsolus (ἐπίθ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — praedicativum cum 'εἶναι' εἶναι.»

Ἐν δὲ τῷ γυμνασίῳ παρῆνaderat (παρατ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — a verbo 'πάρειμι', compositum ex 'παρά' et 'εἰμί' γέρων τις, μάντις ὤνvates cum esset (ὀνομ. ἑν. ἀρσ. cum μτχ. ἐνεστ.) — participium causale vel descriptivum, ὃς πολλάκις χρησμοὺς τοῖς πολίταις ἀπεδίδουreddebat, dabat (παρατ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — a verbo 'ἀποδίδωμι', forma contracta. Οὗτος, ἰδὼν τὸν Κνήμωνα, προσῆλθενaccessit (ἀορ. β' ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — compositum ex 'πρός' et 'ἔρχομαι', cum δοτ. αὐτῷ καὶ εἶπεν·

«Ὦ Κνήμων, ἄκουσονaudi (ἀορ. προστ. ἐνεργ. β' ἑν.) — imperativus aoristi a verbo 'ἀκούω' τὸν χρησμὸν τὸν ἐκ Δελφῶν. Ὁ γὰρ Ἀπόλλων τάδε λέγει· *‘Ὃς ἂν μισῇquicumque oderit (ἀναφ. ἀντων. cum ὑποτ. ἐνεστ.) — propositio relativa generalis cum 'ἄν' τοὺς ἀνθρώπους, οὗτος μόνος μενεῖmanebit (μέλλ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — futurum contractum a verbo 'μένω'· ὃς δ' ἂν φιλήσῃ τὸν πλησίονamaverit proximum (ἀορ. ὑποτ. ἐνεργ. γ' ἑν. cum αἰτ.) — 'ὁ πλησίον' significat proximum, vicinum, εὐδαίμωνfelix, beatus (ἐπίθ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — praedicativum cum 'ἔσται' ἔσται. Γάμος γὰρ σώσει τὸν δύσκολον, καὶ ἡ φιλία λύσει τὴν ὀργήνsolvet iram (μέλλ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν. cum αἰτ.) — a verbo 'λύω', metaphorice de ira dissolvenda.’*»

Ὁ δὲ Κνήμων, ἀκούσαςcum audivisset (μτχ. ἀορ. ἐνεργ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — a verbo 'ἀκούω', participium temporale ταῦτα, ἐγέλασεrisit (ἀορ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — a verbo 'γελάω', significat ridere καὶ εἶπενdixit (ἀορ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — a verbo 'λέγω', forma suppletiva·

«Οὐ πιστεύωcredo (ἐνεστ. ὁριστ. ἐνεργ. α' ἑν.) — verbum cum dativo coniunctum τοῖς χρησμοῖςoraculis (δοτ. πληθ. ἀρσ.) — responsa divina, praedictiones. Τί μοι γάμος; Οὐδεμίαν γυναῖκα βούλομαι λαβεῖνducere (ἀπαρ. ἀορ. ἐνεργ.) — a verbo 'λαμβάνω', hic 'uxorem ducere'.»

Ὁ δὲ μάντιςvates (ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — qui futura praedicit, propheta ἀπεκρίνατοrespondit (ἀορ. ὁριστ. μέσ. γ' ἑν.) — a verbo 'ἀποκρίνομαι', deponens·

«Φυλάττουcave (προστ. μέσ. ἐνεστ. β' ἑν.) — imperativus medii, significat 'cave tibi', ὦ Κνήμων. Οἱ γὰρ θεοὶ οὐ ψεύδονταιmentiuntur (ὁριστ. μέσ. ἐνεστ. γ' πλ.) — verbum medium, significat 'falsa dicere'. Ἥξειveniet (ὁριστ. ἐνεργ. μέλλ. γ' ἑν.) — a verbo 'ἥκω', futurum χρόνος ὅτε μεταβαλεῖςmutabis (ὁριστ. ἐνεργ. μέλλ. β' ἑν.) — verbum compositum ex 'μετά' et 'βάλλω' τὴν γνώμην.»

Μετὰ δὲ ταῦτα ὁ Κνήμων ἀπῆλθεν, οὐ προσέχωνattendens (μτχ. ἐνεργ. ἐνεστ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — verbum compositum ex 'πρός' et 'ἔχω', cum dat. 'τοῖς λόγοις' τοῖς λόγοις. Ὀλίγαις δ' ἡμέραις ὕστερον, ἐν τῷ ἀγρῷ ἐργαζόμενος, ἔπεσενcecidit (ὁριστ. ἐνεργ. ἀορ. γ' ἑν.) — a verbo 'πίπτω' εἰς φρέαρ βαθύputeum profundum (αἰτ. ἑν. οὐδ.) — substantivum cum adiectivo. Οὐδεὶς δὲ παρῆν ὃς αὐτὸν σώσειενservaret (εὐκτ. ἐνεργ. ἀορ. γ' ἑν.) — optativus in propositione relativa finali, πλὴν νεανίου τινός, ὃς τὴν θυγατέρα τοῦ Κνήμωνος ἐφίλει. Οὗτος γὰρ ἐλθὼν ἐξήγαγενeduxit (ὁριστ. ἐνεργ. ἀορ. γ' ἑν.) — verbum compositum ex 'ἐκ' et 'ἄγω' αὐτὸν ἐκ τοῦ φρέατος.

Ὁ δὲ Κνήμων, σωθεὶς οὕτως, ἐθαύμασεmiratus est (ὁριστ. ἐνεργ. ἀορ. γ' ἑν.) — a verbo 'θαυμάζω' καὶ εἶπεν·

«Ἀληθὴς ἦν ὁ χρησμόςoraculum (ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — responsum divinum a deo datum. Νῦν γὰρ μανθάνωdisco, intellego (ἐνεστ. ὁριστ. ἐνεργ. α' ἑν.) — verbum cognoscendi ὅτι οὐ δυνατόν ἐστι μόνον ζῆνvivere (ἀπαρ. ἐνεστ. ἐνεργ.) — ab 'ζάω', infinitivus contractus ἄνευ τῶν φίλωνsine amicis (πρόθ. + γεν.) — praepositio significans carentiam.»

Καὶ τῷ νεανίᾳ τὴν θυγατέρα εἰς γάμον ἔδωκενin matrimonium dedit (ἀορ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — ab 'δίδωμι', locutio de nuptiis, καὶ αὐτὸς ἔπαυσεdesiit, finivit (ἀορ. ὁριστ. ἐνεργ. γ' ἑν.) — a verbo 'παύω', cessare facere τὴν δυσκολίανmorositatem (αἰτ. ἑν. θηλ.) — qualitas hominis difficilis et morosi. Οὕτως ὁ χρησμὸς ἐτελέσθηperfectum est (ἀορ. ὁριστ. παθ. γ' ἑν.) — a verbo 'τελέω', ad finem perductum est, καὶ πάντες ηὐφράνθησανlaetati sunt (ἀορ. ὁριστ. παθ. γ' πλ.) — ab 'εὐφραίνω', gaudio affici ἐν τῷ γάμῳ.

Ἡ δὲ φήμηfama, rumor (ὀνομ. ἑν. θηλ.) — sermo qui inter homines vagatur λέγει ὅτι ὁ Κνήμων, καίπερ δύσκολος ὤνquamvis morosus esset (μτχ. ἐνεστ. ἐνεργ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ. + καίπερ) — constructio concessiva cum participio, εὐδαιμονέστεροςfelicior (ἐπίθ. συγκρ. ὀνομ. ἑν. ἀρσ.) — gradus comparativus ab 'εὐδαίμων' ἐγένετο μετὰ τὴν τῶν θεῶν βουλήνconsilium, voluntatem (αἰτ. ἑν. θηλ.) — decretum vel propositum deorum.